හිසකෙස් වැටීම අද බොහෝ දෙනෙකුට පොදු ප්රශ්නයක්. තරුණ අය වුණත් මේ තත්ත්වයට මුහුණ දෙනවා. සමහරවිට ඔලුව පීරද්දී, නාද්දී හෝ කොට්ටේ උඩ පවා හිසකෙස් විශාල ප්රමාණයක් තියෙනවා දකින්න පුළුවන්. මේක ඇත්තටම කනස්සල්ලට හේතුවක්.
නමුත් බය වෙන්න එපා. අපේ ආයුර්වේදයේ මේ සඳහා හොඳ විසඳුම් තියෙනවා. ආයුර්වේද හිසකෙස් රැකවරණය කියන්නේ නිකම්ම බාහිරින් කරන දෙයක් නෙවෙයි. එය අපේ ඇඟ ඇතුළේ සමබරතාවය හදන සම්පූර්ණ ක්රමයක්.
ආයුර්වේදයට අනුව අපේ ශරීරයේ "දෝෂ" තුනක් තියෙනවා. ඒ වාත, පිත්ත, කප දෝෂ. මේ දෝෂ තුනේ සමබරතාවය නැති වුණාම අපිට නොයෙකුත් රෝග එනවා. හිසකෙස් වැටීමත් ඒ වගේ දෙයක්. විශේෂයෙන් පිත්ත දෝෂය වැඩි වුණාම හිසකෙස් වැටෙන්න පුළුවන්.
ආයුර්වේදයට අනුව හිසකෙස් වැටීමට හේතු
අපේ හිසකෙස් වැටෙන්නේ එක හේතුවක් නිසාම නෙවෙයි. හේතු ගොඩක් මේකට බලපානවා. ආයුර්වේදයේදී අපි මේ හේතු හොඳින් හඳුනාගෙන ඒවාට නිසි ප්රතිකාර කරනවා.
දෝෂ සමබරතාව
මම කලින් කිව්වා වගේ, පිත්ත දෝෂය තමයි මේකට ප්රධානම හේතුව. පිත්ත දෝෂය කියන්නේ අපේ ඇඟේ තියෙන රස්නය. මේ රස්නය වැඩි වුණාම ඔලුවේ සමත් රත් වෙනවා. එතකොට කෙස් ගස් දුර්වල වෙලා පහසුවෙන් වැටෙනවා. සමහරවිට ඔබට තට්ටය පෑදෙන්නත් පුළුවන්.
ආහාර රටාව
අපි කන දේවල් අපේ සෞඛ්යයට ගොඩක් බලපානවා. අධික ලෙස බැදපු කෑම, සැර කෑම, තෙල් වැඩි කෑම කෑවොත් පිත්ත දෝෂය වැඩි වෙනවා. ඒ වගේම විටමින්, ඛනිජ ලවණ නැති ආහාර නිසාත් කෙස් ගස් දුර්වල වෙනවා. අපේ ශරීරයට අවශ්ය පෝෂණය නොලැබුනොත් හිසකෙස් වැටීම සාමාන්ය දෙයක්.
ආතතිය
අද ජීවිතේ හැමෝටම වගේ ආතතිය තියෙනවා. ආතතිය කියන්නේ අපේ ශරීරයට විශාල හානියක් කරන දෙයක්. අධික ආතතිය නිසා හෝමෝන අසමතුලිතතා ඇති වෙනවා. ඒක හිසකෙස් වැටීමට සෘජුවම බලපානවා. මානසික සුවය ඉතා වැදගත්.
පාරිසරික බලපෑම්
අපි ජීවත් වෙන පරිසරයත් හිසකෙස් වලට බලපානවා. දූවිලි, දුම, හිරු එළියට නිරාවරණය වීම, වාතයේ තියෙන අපද්රව්ය නිසා හිසකෙස් දුර්වල වෙන්න පුළුවන්. ඒ වගේම රසායනික ද්රව්ය අඩංගු ෂැම්පු, කන්ඩිෂනර් වර්ග පාවිච්චි කිරීමත් හොඳ නැහැ.
ආයුර්වේද හිසකෙස් රැකවරණ උපදෙස්
නීරෝගී හිසකෙස් කළඹක් ලබා ගන්න එක අමාරු දෙයක් නෙවෙයි. මේ සඳහා ආයුර්වේදයේ සරල නමුත් ඵලදායී උපදෙස් ගොඩක් තියෙනවා.
නිවැරදි ආහාර
කිරි, යෝගට්, නැවුම් එළවළු, පලතුරු වගේ දේවල් ඔබේ ආහාර වේලට එකතු කරගන්න. විශේෂයෙන් නෙල්ලි, කීකිරිඳිය, මුං ඇට, පරිප්පු, කොළ එළවළු හිසකෙස් වලට ගොඩක් හොඳයි. වතුර ගොඩක් බොන්න. ඒක ශරීරයට වගේම හිසකෙස් වලටත් හොඳයි. ආයුර්වේද හිසකෙස් වලට ඇතුළතින්ම පෝෂණය ලැබෙන්න ඕනේ.
තෙල් සම්බාහනය
සතියකට දෙතුන් වතාවක් හිසට තෙල් සම්බාහනය කිරීම ඉතාම වැදගත්. පොල් තෙල්, තල තෙල්, හෝ බ්රාහ්මී, භෘංගරාජ් වැනි ඖෂධීය තෙල් වර්ග මේ සඳහා පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්. තෙල් ටිකක් රත් කරලා හිසට හොඳින් සම්බාහනය කරන්න. මේකෙන් රුධිර සංසරණය වැඩි වෙනවා. කෙස් ගස් ශක්තිමත් වෙනවා.
ස්වභාවික සත්කාර
රසායනික ද්රව්ය වලින් තොර, ස්වභාවික ෂැම්පු, කන්ඩිෂනර් පාවිච්චි කරන්න. කීකිරිඳිය, සබන්කෝල, නෙල්ලි වැනි දේවල් වලින් හදන සත්කාර ඔබට ගෙදරදීම හදාගන්න පුළුවන්. මේවා හිසකෙස් වලට කිසිම හානියක් කරන්නේ නැහැ.
ආතතිය කළමනාකරණය
ආතතිය අඩු කරගන්න එක ඉතාම වැදගත්. දිනපතා භාවනා කරන්න. යෝග ව්යායාම කරන්න. ගැඹුරු හුස්ම ගැනීමේ අභ්යාස කරන්න. මේවා මානසික සුවයට ගොඩක් උදව් වෙනවා. ඒ වගේම හිසකෙස් වලටත් හොඳයි. අපේ හුස්ම ගැනීමේ අභ්යාස ගැන ලිපිය බලන්න.
පොදු වැරදි
අධික උණු වතුරෙන් නෑම, තදින් පීරීම, කෙස් වියළීමට හීටර් පාවිච්චි කිරීම වැනි දේවල් වලින් වළකින්න. රසායනික ද්රව්ය අධික කෙස් සායම් වර්ගත් හිසකෙස් වලට හානි කරනවා. හිසකෙස් තෙත්ව තිබියදී තදින් පීරීමෙන් වළකින්න.
නිවසේදීම කළ හැකි සත්කාර
ඔබට ගෙදරදීම ලේසියෙන් හදාගන්න පුළුවන් සත්කාර කිහිපයකුත් තියෙනවා.
- කීකිරිඳිය: කීකිරිඳිය කොළ කොටා යුෂ ටිකක් අරගෙන ඔලුවේ ගාන්න. පැය භාගයක් තියලා සෝදා හරින්න. මේක හිසකෙස් වර්ධනයට ගොඩක් හොඳයි.
- නෙල්ලි: නෙල්ලි කුඩු හෝ නෙල්ලි යුෂ පොල් තෙල් සමග මිශ්ර කර හිසට ගාන්න. නෙල්ලි වල විටමින් C ගොඩක් තියෙනවා. ඒක හිසකෙස් ශක්තිමත් කරනවා.
- කෝමාරිකා: කෝමාරිකා මද හිසට ගා පැය භාගයක් තියලා සෝදා හරින්න. මේක හිසකෙස් වලට හොඳ තෙතමනයක් දෙනවා. හිස් හොරි වලටත් හොඳයි.
- සීතල වතුර: හැමදාම සීතල වතුරෙන් නාන්න. උණු වතුර හිසකෙස් වලට හොඳ නැහැ. සීතල වතුර හිසකෙස් වලට දීප්තියක් දෙනවා.
ආයුර්වේද හිසකෙස් රැකවරණය කියන්නේ ඉවසීමෙන් කරන්න ඕන දෙයක්. එක දවසින් ප්රතිඵල බලාපොරොත්තු වෙන්න එපා. ස්වභාවික ක්රම වලට ටිකක් කල් යනවා. නමුත් ලැබෙන ප්රතිඵල ස්ථිරයි. දිගු කාලීනව ඔබට නීරෝගී, ලස්සන කෙස් කළඹක් හිමි වේවි.
ඔබේ ශරීරයේ දෝෂ තත්ත්වය අනුව ඔබට සුදුසුම ආයුර්වේද ප්රතිකාර මොනවාදැයි දැනගැනීමට අපගේ ආයුර්වේද දෝෂ පරීක්ෂණය කරන්න. ඔබට පුද්ගලික උපදෙස් අවශ්ය නම්, පළපුරුදු ආයුර්වේද වෛද්යවරයෙක් හමුවීම ඉතා වැදගත්.
By Dr. Harshana Niriella