ආයුබෝවන් හැමෝටම!
අපේ රටේ කෑම කියන්නේ නිකම්ම කෑම නෙවෙයි. ඒක අපේ සංස්කෘතියේ කොටසක්. ඒ වගේම, අපේ ශ්රී ලංකා ආයුර්වේද ආහාර, නිරෝගීකමටත් ලොකු සහනයක්. අද අපි කතා කරමු දේශීය ආහාර පුරුදු ආයුර්වේදයත් එක්ක කොහොමද සම්බන්ධ වෙන්නේ කියලා. නිරෝගීව ඉන්න මේ දැනුම ඔබට උදව් වෙයි.
ආයුර්වේදය සහ අපේ දේශීය ආහාර
ආයුර්වේදය කියන්නේ දහස් ගණනක් පැරණි ජීවන දර්ශනයක්. ඒක අපිට උගන්වන්නේ සමබරව ජීවත් වෙන්න. අපේ ශරීරය, මනස, පරිසරය අතර සම්බන්ධය මෙහිදී වැදගත්. ආහාර කියන්නේ ඒ සමබරතාවය රැකගන්න මූලිකම දෙයක්. ඇත්තටම, අපේ දේශීය කෑම වර්ග බොහොමයක් ආයුර්වේදයේ මූලධර්ම වලට හොඳට ගැලපෙනවා. හිතල බලන්න, අපේ ආච්චිලා, මුත්තලා කෑවේ මොන වගේ කෑමද කියලා. ඒවා හැම එකකම තිබුණා අපිට ගුණදායක දෙයක්.
නිවැරදිව කෑම කන හැටි
ආයුර්වේදයට අනුව, කෑම කන විදිය කෑමේ ගුණය වගේම වැදගත්. වේගෙන් කෑම කන්න එපා. හොඳට හපලා කන්න. මේකෙන් ආහාර ජීර්ණය පහසු වෙනවා. කාලෙට කෑම ගන්න. දිනපතා එකම වෙලාවට කෑම ගන්න පුරුදු වෙන්න. ඔබේ ශරීරයට ගැළපෙන කෑම මොනවද කියලා දැනගන්න එකත් වැදගත්. සමහර අයට ඇඹුල් කෑම හොඳ නැහැ. තවත් අයට සැර කෑම හොඳ නැහැ. ඔබේ දෝෂ ස්වභාවය මොකක්ද කියලා දැනගන්න, අපේ ආයුර්වේද ක්විස් එක කරන්න පුළුවන්.
කෑම කනකොට වෙන වැඩ කරන්න එපා. ෆෝන් එක, ටීවී එක පැත්තකට තියන්න. මනස එක තැනක තියාගෙන කෑමේ රස විඳින්න. මේකෙන් කෑමේ සම්පූර්ණ ගුණය ශරීරයට ලැබෙනවා. අඩුපාඩු ආහාරයට ගැනීමත් වැදගත්. බඩ පිරෙන්නම කන්න එපා. බඩෙන් හතරෙන් එකක් හිස්ව තියන්න. ඒකෙන් ආහාර ජීර්ණයට ඉඩ ලැබෙනවා.
අපේ දේශීය ආහාරවල ගුණ
අපේ ශ්රී ලංකා ආයුර්වේද ආහාර ලෝකෙටම ආදර්ශයක්. කොළ කැඳ කියන්නේ අපේ අද්විතීය පානයක්. හාල් මැස්සෝ එක්ක කොළ කැඳ. උදේට බොන මේ කොළ කැඳ ඇඟට පුදුම ශක්තියක් දෙනවා. ඒ වගේම ගොටුකොළ, කරපිංචා, මුගුණුවැන්න වගේ කොළ වර්ගවල තියෙන ගුණ අතිමහත්. මේවා රුධිරය පිරිසිදු කරනවා, මතකය වැඩි දියුණු කරනවා, සම පැහැපත් කරනවා.
එළවළු ගැන කතා කළොත්, වට්ටක්කා, බණ්ඩක්කා, පතෝල, කරවිල වගේ දේවල් අපේ කෑම මේසයට අත්යවශ්යයි. කරවිල තිත්ත වුණාට, දියවැඩියාව වගේ ලෙඩ රෝගවලට හොඳ ඖෂධයක්. අපේ කුළුබඩු ගැනත් කියන්නම ඕන. කහ, ඉඟුරු, සුදුලූනු, කුරුඳු, එනසාල්, කරාබුනැටි. මේවා නිකම්ම රසකාරක නෙවෙයි. ඒවාට තියෙන්නේ ඖෂධීය ගුණ. සෙම්ප්රතිශ්යාවට ඉඟුරු. සම පිරිසිදු කරන්න කහ. ආහාර ජීර්ණයට සුදුලූනු. අපේ රටේ නිපදවන පොල්තෙල්, කිතුල් හකුරු වගේ දේවලුත් ප්රවේශමෙන් පාවිච්චි කළොත් ගොඩක් හොඳයි. නිරෝගී බරක් පවත්වා ගන්නත් මේ වගේ හොඳ දේශීය ආහාර වැදගත්. ඔබේ BMI එක කොහොමද කියලා දැනගන්න, අපේ BMI කැල්කියුලේටරය පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්. මේවා අපේ ශරීරයට අවශ්ය පෝෂණය ලබා දෙනවා, ලෙඩ රෝග වලින් ආරක්ෂා කරනවා.
පිසින ක්රම වැදගත්
අපේ කෑම පිසින ක්රම ගැනත් අපි හිතන්න ඕන. තෙල් වැඩියෙන් දාලා බැදීමෙන් කෑමේ ගුණ අඩු වෙන්න පුළුවන්. තැම්බීම, තැම්බීමෙන් පිසීම, ව්යංජන ලෙස සකස් කිරීම වඩාත් හොඳයි.
සෞඛ්ය සම්පන්න ජීවිතයකට පුංචි පුරුදු
ආහාර විතරක් නෙවෙයි, ජීවිතේ තව ගොඩක් දේවල් සමබරව තියාගන්න ඕන. ගොඩක් වෙලාවට අපි කන්නේ බඩගින්නට විතරක් නෙවෙයි. මනසට එන සතුටටත් කනවා. දුකටත් කනවා. මේක අවබෝධ කරගන්න එක වැදගත්. වතුර බොන්න. දවසට ප්රමාණවත් තරම් වතුර බොන්න. සීනි අඩු කරන්න. පිටි කෑම අඩු කරන්න. සූදානම් කළ ආහාර, කෘත්රිම රසකාරක අඩංගු ආහාර වලින් හැකිතාක් ඈත් වෙන්න. නිදාගන්න කලින් බර කෑම කන්න එපා. ඒකෙන් නින්දට බාධා වෙනවා.
ප්රමාණවත් නින්දක් ලබාගන්න. මානසික ආතතිය අඩු කරගන්න. මේකට භාවනාව, හුස්ම ගැනීමේ ව්යායාම වගේ දේවල් උදව් වෙනවා. ඔබට හුස්ම ගැනීමේ ව්යායාම ගැන තව දැනගන්න පුළුවන්. කුඩා පියවරෙන් පටන් ගන්න. එකපාරටම හැමදේම වෙනස් කරන්න යන්න එපා. පුංචි පුංචි වෙනස්කම් කරන්න. ඒවා ජීවිතයට එකතු කරගන්න. එතකොට ටිකෙන් ටික නිරෝගී ජීවිතයකට පුරුදු වෙන්න පුළුවන්.
අපේ ශ්රී ලංකා ආයුර්වේද ආහාර කියන්නේ අපිට ලැබිලා තියෙන ලොකු සම්පතක්. දේශීය ආහාර වලට නැවත යොමු වෙන්න. ආයුර්වේද මූලධර්ම ජීවිතයට එකතු කරගන්න. ඔබට නිරෝගී, සතුටින් පිරි ජීවිතයක් ලැබේවා!
By Dr. Harshana Niriella